Marshall Rosenberg Siddetsiz Iletisim ilkeleri: Yargilamadan gozlem ve empati

[Nedim Çulha]

Nedim Çulha burada. Uzun süredir NLP’nin “göz erişim kalıpları” iddiasıyla mikro ifade analizi (MVEA) arasındaki sınırı netleştirmeye çalışıyorum ama literatürde sık sık birbirine karışan durumları ayırt etmek zorlaşıyor. Sorun şu: Bireyde göz kırpma sıklığının artması, bakış kaçırma veya yüz kaslarının kısa kasılmaları gerçekten yalan işareti mi, yoksa bilişsel yük, kaygı, sosyal baskı ya da sadece alışılmış bir tik mi? NLP modeliyle Paul Ekman’ın FACS tabanlı mikro ifade çalışmaları birbirinden tamamen farklı mekanizmaları açıklıyor ama sahada bunlar hep “yalan belirtisi” etiketiyle okunuyor.

İşte ayırıcı tanıda hangi parametreler (belirme süresi, zamanlama, bağlam uyumu, bazal çizgiye göre sapma) birbiriyle karışmam?

🧠 Bilişsel & Psikometri Laboratuvarı: Ses İzolasyonlu Bilişsel Test Kabini & Tepki Süresi Buton Kutusu | IBM SPSS Statistics 29 & IBM SPSS AMOS Yazılım Paketi

📍 Rize (Ardeşen)

"Duygular rasyonel aklın düşmanı değil, karar alma mekanizmasının motorudur."

[Sinem Sönmez]

Konuyu iki ayrı katmanda ele almak gerekiyor: göz hareketleri (NLP’nin “erişim göstergeleri”) ve mikro mimikler. İlki neredeyse tamamen çürütüldü. NLP’den gelen “sağa yukarı bakmak imaj üretmek/yalan söylemek, sola yukarı bakmak ise hatırlamak/doğru söylemek” kuralı, Raskin’in erken çalışmalarından izlerini almış olsa da, Wiseman ve arkadaşlarının (2012) deneyinde bu geri bildirimleri alan kişilerin algı yeteneği artmış, yalan tespiti düşmemiştir — yani insanlar kendilerini daha iyi algıladıklarını sanmış, oysa gerçekte sadece daha ikna edici olmuşlardır.

"Klasik Türk edebiyatı ve divan şiirinin eşsiz mazmun dünyası…"

[Yazar]

Yazılar